Bluetooth vs bedraad: hoor je het verschil echt?

Het korte antwoord

Bluetooth heeft te weinig bandbreedte om een ongecomprimeerde stereostroom door te laten, dus er wordt altijd gecomprimeerd. Dat is een feit. Of je die compressie hoort, is een tweede vraag, en het eerlijke antwoord is: bij een moderne codec, een nette implementatie en gewoon streamingmateriaal meestal niet reproduceerbaar in een blindetest. De praktische verschillen zijn groter dan de klankverschillen.

Punt voor punt

Alleen de eerste rij gaat over klank. De overige zes bepalen in de praktijk of je tevreden bent met je keuze.

Waarom die verschillen ontstaan

Compressie is onvermijdelijk, hoorbaarheid niet

Een bluetoothverbinding heeft een beperkte, bovendien wisselende bandbreedte. Om audio erdoorheen te krijgen wordt het signaal gecodeerd, en elke codec gooit informatie weg die volgens zijn model het minst opvalt. Bij SBC op een lage bitrate hoor je dat op drukke passages als een vlakker, korreliger hoog. Bij AAC, aptX of LDAC met voldoende bitrate wordt het verschil zo klein dat het in gecontroleerde luistertests zelden consistent aanwijsbaar is — en dat geldt sterker naarmate je materiaal zelf al verlieslatend gecomprimeerd is, zoals bij vrijwel alle streamingdiensten. Welke codec wat doet, staat bij bluetooth codecs. Wees dus voorzichtig met wie stellig beweert het verschil altijd te horen zonder blindetest.

Bij draadloos zit de hele keten in de koptelefoon

Dit is het verschil dat het meest wordt onderschat. In een draadloze koptelefoon zitten de digitaal-naar-analoogomzetting, de versterking en meestal ook een vaste correctiefilter ingebouwd. De fabrikant weet dus precies welke driver hij aanstuurt en kan daarop afstemmen. Bij een bedrade koptelefoon doet jouw telefoon of versterker dat werk, met een resultaat dat per apparaat verschilt. Draadloos is daardoor voorspelbaarder; bedraad geeft je de mogelijkheid om de keten zelf te verbeteren. Of dat in jouw geval iets oplevert, reken je na bij impedantie en gevoeligheid.

Latency is niet op te lossen met een betere codec

Coderen, verzenden, bufferen en decoderen kosten tijd. Videospelers compenseren dat door het beeld te vertragen, dus bij films merk je er weinig van. Bij live geluid kan dat niet: een toets die je zelf aanslaat of een schot dat je zelf lost, moet meteen hoorbaar zijn. Daarom werken gamers en muzikanten met een kabel of met een 2,4 GHz-dongle, zie koptelefoon voor tv en gaming headset vs koptelefoon.

Levensduur en reparatie

Een bedrade koptelefoon met een afneembare kabel en vervangbare kussens gaat in principe eindeloos mee. Bij draadloos bepaalt de accu de horizon, meestal enkele jaren, en is vervangen zelden economisch. Dat is het argument dat bij een aankoop in het topsegment het zwaarst weegt, zie high-end koptelefoons.

Wanneer geen van beide de hele keuze is

Veel draadloze over-ears hebben een analoge ingang. Daarmee heb je onderweg gemak en thuis een kabel, zonder tweede aankoop — controleer wel of het model met de kabel ook zonder accu speelt, want dat verschilt per merk. De andere tussenweg is een zender op 2,4 GHz: die geeft een vertraging die laag genoeg is voor beeld en spel, zonder kabel. Beide staan uitgewerkt bij draadloze koptelefoons en bedrade koptelefoons.

Advies per persona

De dagelijkse gebruiker. Bluetooth. Het gemak wint van een klankverschil dat je in je eigen omgeving waarschijnlijk niet aanwijst. Let dan wel op codec en multipoint, zie multipoint bluetooth.

De thuisluisteraar. Bedraad. Zonder accu, ANC-chip en microfoons gaat er meer budget naar de driver, zie hifi-koptelefoons en studiokoptelefoons.

De maker. Bedraad, zonder discussie. Vertraging maakt monitoren onmogelijk en elke draadloze schakel voegt er iets aan toe. Meer vergelijkingen staan op de vergelijkpagina en de techniek erachter in de kennisbank.